WikiProject Poland/Podział administracyjny

From OpenStreetMap Wiki
Jump to: navigation, search

Tworzenie granic administracyjnych

Granice administracyjne tworzymy za pomocą relacji, składających się z linii otagowanych jako boundary=administrative. Linie te nie powinny zawierać żadnych innych tagów, w szczególności admin_level=* ani name=* - te dane muszą być zawarte w relacjach.

Granice mają to do siebie, że poszczególne ich fragmenty należą do różnych jednostek administracyjnych np. fragment granicy gminy jest jednocześnie granicą powiatu. Wtedy taka linia powinna należeć do 2 relacji - relacji gminy z odpowiednim admin_level i relacji powiatu z odpowiednim admin_level.

POLSKA woj pow gminy.png
Skrócony schemat tagowania relacji
Tagging scheme for relations
Tag Komentarz
Uwagi
type=boundary
boundary=administrative
admin_level=* Poziom podziału administracyjnego, ustalony drogą konsensusu. Dla Polski:
  • 2 - granica państwa
  • 4 - granica województwa
  • 6 - granica powiatu
  • 7 - granica gminy
  • 8 - granica miasta lub wsi
  • 9 - granica dzielnicy lub lokalnych odpowiedników dzielnic
  • 10 - obecnie nieużywane
  • 11 - granica jednostki pomocniczej niższego rzędu (np. osiedla w ramach dzielnicy)
  • 16 - granice działek ewidencyjnych
wikipedia=* Strona w Wikipedii (dodaj prefiks pl: do wartości, jeśli strona odnosi się do polskiej Wikipedii). Tag ten jest opcjonalny, ale warto go dodawać ze względu na WIWOSM.
name=* Nazwa gminy, powiatu itd. wg schematu: "gmina Kowalewo", "powiat niżański", "województwo śląskie"
teryt:terc=* Numer TERC z bazy TERYT

Każda linia tworząca granicę - dodana do relacji powinna mieć zaznaczoną rolę jako "outer". Do relacji należy również dodać miejscowość, która pełni funkcję administracyjną z rolą "admin_centre".

Granice administracyjne w OSM

Lista polskich granic administracyjnych w OSM, wraz z ich kompletnością znajduje się pod adresem WikiProject Poland/Granice. Raport dotyczący kompletności i poprawności granic znajduje się pod adresem OSMonitor/Poland/Administrative. Graficzna wizualizacja danych dotyczących granic na terenie Polski jest dostępna tutaj.

Tagowanie jednostek administracyjnych

Województwa

Województwa w Polsce posiadają aktualnie kompletne granice i poza poprawianiem geometrii nie trzeba przy nich niczego zmieniać.

Granicę województwa tagujemy:

Mniej-więcej w centrum województwa powinien znaleźć się węzeł otagowany tak:

  • place=state
  • name=* Pełna nazwa województwa (np. „województwo śląskie”)
  • teryt:terc=* kod TERC województwa (z bazy TERYT)

Węzeł ten powinien znajdować się w relacji tworzącej granicę danego województwa z rolą label.

Powiaty ziemskie

Granicę powiatu ziemskiego tagujemy:

Do relacji tworzącej granicę powiatu dodajemy z rolą admin_centre już istniejący węzeł (otagowany jako place=town lub place=city) dotyczący miejscowości będącej siedzibą powiatu.

Nie jest to konieczne, jednakże można również dodać węzeł do relacji z rolą label, umiejscowiony mniej-więcej na środku powiatu i otagowany:

Powiaty grodzkie (miasta na prawach powiatu)

Granica miasta na prawach powiatu powinna być opisana dwiema relacjami - jedna jako admin_level=6 dla powiatu oraz druga jako admin_level=8 z racji tego, że jest miastem (patrz: miasta).

Granicę powiatu grodzkiego tagujemy:

Do relacji tworzącej granicę powiatu dodajemy z rolą admin_centre już istniejący węzeł (otagowany jako place=town lub place=city) dotyczący miejscowości będącej siedzibą powiatu.

Należy mieć na uwadze, że powiat grodzki nie jest powiązany administracyjnie z powiatem ziemskim, mimo iż mają podobną nazwę, jak np. powiat rzeszowski i powiat grodzki Rzeszów. Mając to na uwadze, jeśli powiat grodzki leży wewnątrz powiatu ziemskiego, należy go "wyłączyć" z powiatu ziemskiego dodając linie tworzące granicę powiatu grodzkiego do relacji granicy powiatu ziemskiego z rolą inner.

Gminy wiejskie i miejsko-wiejskie

Granicę gminy wiejskiej i miejsko-wiejskiej tagujemy:

Do relacji tworzącej granicę gminy dodajemy z rolą admin_centre już istniejący węzeł (otagowany jako place=town lub place=village) dotyczący miejscowości będącej siedzibą gminy.

W gminach miejsko-wiejskich nie ma potrzeby tworzenia tworzenia oddzielnej relacji dla obszaru wiejskiego - tę kwestię rozwiązujemy wyłącznie tworząc granice sołectw.

Warto zauważyć, że w przypadku gmin tego rodzaju nie stosujemy tagu name:prefix=.

Gminy miejskie

Granica gminy miejskiej powinna być opisana dwiema relacjami - jako admin_level=7 dla gminy oraz jako admin_level=8 z racji tego, że jest miastem.

Granicę gminy miejskiej tagujemy:

Do relacji tworzącej granicę gminy dodajemy z rolą admin_centre już istniejący węzeł (otagowany jako place=town) dotyczący miejscowości będącej siedzibą gminy.

Należy mieć na uwadze, iż bywa tak, że występują dwie gminy o tej samej nazwie (miejska i wiejska), które nie są ze sobą powiązane administracyjnie. Jeśli występuje sytuacja, że gmina miejska jest otoczona gminą wiejską, należy ją "wyłączyć" z niej dodając linie tworzące granicę gminy miejskiej do relacji granicy gminy miejskiej z rolą inner.

Miasta

Granicę miasta tagujemy:

Do relacji tworzącej granicę miasta dodajemy z rolą admin_centre już istniejący węzeł (otagowany jako place=town) dotyczący miejscowości będącej siedzibą gminy.

Wsie (pozostałe miejscowości)

Jako "wieś" rozumiemy jednostkę podrzędną (wg TERYT) w stosunku do gminy wiejskiej lub miejsko-wiejskiej. Najczęściej taka miejscowość posiada własną numerację adresową.

Granicę takiej miejscowości tagujemy:

Notka: Rzadko, ale czasami zdarza się, że adresy nieruchomości nie pokrywają się z granicami wsi. M.in. z tego powodu zaleca się dodawać addr:city=* lub addr:place=* z właściwą miejscowością do adresów.

Sołectwa

Zazwyczaj sołectwo obejmuje kilka wsi, zdarzają się przypadki, iż sołectwo obejmuje tylko jedną wieś, czy wręcz jedna wieś zawiera kilka sołectw. Sołectwo może być i częścią miasta, jak np. w Krakowie. Sołectwa są jednostkami pomocniczymi gmin i bardziej związane są z okręgami wyborczymi niż adresacją, dlatego wprowadzanie ich granic nie powinno być traktowane priorytetowo.

Uwaga: to jest propozycja do czasu uzyskania konsensusu.

Granica sołectwa powinna być opisana oddzielną relacją otagowaną wg poniższego schematu:


Do relacji tworzącej granicę sołectwa dodajemy z rolą admin_centre już istniejący węzeł (otagowany jako place=village) dotyczący miejscowości będącej siedzibą sołectwa.

Jak można zauważyć, w podanym przykładzie nie występuje tag admin_level. Wynika to z tego, iż admin_level=7 jest przeznaczony dla gmin, a admin_level=8 - dla miejscowości (wsi), więc dla sołectwa, które jest niejako "pomiędzy", brakuje odpowiedniej wartości. To rozwiązanie zostało ustalone w drodze dyskusji na forum.

Tagowanie miejscowości

Miejscowości tworzymy stawiając węzeł w reprezentacyjnym miejscu (np. rynek lub środek miejscowości przy głównej drodze) i tagując go odpowiednim tagiem place=*.

Miasta

W Polsce nie ma oficjalnego podziału na city/town, jednak przyjęto, że place=city stosujemy dla miast z populacją powyżej 100 tys. mieszkańców i/lub miast na prawach powiatu.

Proponowany podstawowy zestaw tagów dla węzła (położonego mniej-więcej w centrum miejscowości, np. przy rynku):

place=city lub place=town
name=* Pełna nazwa miejscowości.
wikipedia=* Strona w Wikipedii (dodaj prefiks pl: do wartości, jeśli strona odnosi się do polskiej Wikipedii, czyli np. wikipedia=pl:Artykuł)
teryt:simc=* identyfikator SIMC (z rejestru TERYT)
teryt:terc=* kod TERC gminy (z bazy TERYT)

W większości wypadków dane te mogą być uzupełnione automatycznie z rejestru TERYT, jednak w niejednoznacznych przypadkach trzeba wpisać ręcznie.

Wsie

Tak jak miasta, z tym, że place=village.

Mniejsze miejsca

Podobnie jak miasta/wsie, ale z odpowiednią wartością place=*. Dodatkowo może być dodany odpowiedni tag addr:city=* dla części miast, części wsi, etc.

TERYT

TERYT to rejestr prowadzony przez Główny Urząd Statystyczny, zawierający dane dotyczące podziału administracyjnego Polski. Zawiera oficjalny spis wszystkich województw, powiatów, gmin, miejscowości, a nawet ulic wraz z identyfikatorami. Dane z tego rejestru mogą służyć do weryfikacji kompletności OSM oraz ustalania przynależności poszczególnych miejscowości i jednostek administracyjnych.

Mapowanie jednostek administracyjnych TERYT (plik TERC.xml) na tagi i relacje OSM

Jednostka Element TERYT Dane w OSM
województwo
<row>
<col name="WOJ">02</col>
<col name="POW"/>
<col name="GMI"/>
<col name="RODZ"/>
<col name="NAZWA">DOLNOŚLĄSKIE</col>
<col name="NAZDOD">województwo</col>
<col name="STAN_NA">2012-05-09</col>
</row>
  • relacja z admin_level = 4
powiat
<row>
<col name="WOJ">24</col>
<col name="POW">03</col>
<col name="GMI"/>
<col name="RODZ"/>
<col name="NAZWA">cieszyński</col>
<col name="NAZDOD">powiat</col>
<col name="STAN_NA">2012-05-09</col>
</row>
  • relacja z admin_level = 6
miasto
na prawach
powiatu
<row>
<col name="WOJ">02</col>
<col name="POW">64</col>
<col name="GMI"/>
<col name="RODZ"/>
<col name="NAZWA">Wrocław</col>
<col name="NAZDOD">miasto na prawach powiatu</col>
<col name="STAN_NA">2012-05-09</col>
</row>
  • relacja z admin_level = 6
gmina miejska
<row>
<col name="WOJ">02</col>
<col name="POW">26</col>
<col name="GMI">02</col>
<col name="RODZ">1</col>
<col name="NAZWA">Złotoryja</col>
<col name="NAZDOD">gmina miejska</col>
<col name="STAN_NA">2012-05-09</col>
</row>
  • relacja z admin_level = 7
gmina wiejska
<row>
<col name="WOJ">04</col>
<col name="POW">01</col>
<col name="GMI">08</col>
<col name="RODZ">2</col>
<col name="NAZWA">Waganiec</col>
<col name="NAZDOD">gmina wiejska</col>
<col name="STAN_NA">2012-05-09</col>
</row>
  • relacja z admin_level = 7
gmina miejsko-wiejska
<row>
<col name="WOJ">02</col>
<col name="POW">08</col>
<col name="GMI">08</col>
<col name="RODZ">3</col>
<col name="NAZWA">Lądek-Zdrój</col>
<col name="NAZDOD">gmina miejsko-wiejska</col>
<col name="STAN_NA">2012-05-09</col>
</row>
  • relacja z admin_level = 7
miasto
<row>
<col name="WOJ">02</col>
<col name="POW">08</col>
<col name="GMI">14</col>
<col name="RODZ">4</col>
<col name="NAZWA">Szczytna</col>
<col name="NAZDOD">miasto</col>
<col name="STAN_NA">2012-05-09</col>
</row>
  • relacja z admin_level = 8
obszar wiejski
<row>
<col name="WOJ">02</col>
<col name="POW">08</col>
<col name="GMI">14</col>
<col name="RODZ">5</col>
<col name="NAZWA">Szczytna</col>
<col name="NAZDOD">obszar wiejski</col>
<col name="STAN_NA">2012-05-09</col>
</row>
  • relacja z admin_level = 8
dzielnica
(Warszawy?)
<row>
<col name="WOJ">14</col>
<col name="POW">65</col>
<col name="GMI">19</col>
<col name="RODZ">8</col>
<col name="NAZWA">Żoliborz</col>
<col name="NAZDOD">dzielnica</col>
<col name="STAN_NA">2012-05-09</col>
</row>
  • relacja z admin_level = 9
delegatura
<row>
<col name="WOJ">02</col>
<col name="POW">64</col>
<col name="GMI">02</col>
<col name="RODZ">9</col>
<col name="NAZWA">Wrocław-Fabryczna</col>
<col name="NAZDOD">delegatura</col>
<col name="STAN_NA">2012-05-09</col>
</row>
  • relacja z admin_level = 9

Mapowanie typów miejscowości TERYT (RM) na tagi OSM

Baza TERYT zawiera dużo więcej typów miejscowości niż jest zdefiniowanych w OSM, a i dla istniejących kodów dopasowanie jest niejednoznaczne. Raczej nie ma sensu próbować umieścić w OSM wszystkich miejscowości z bazy TERYT, ale przynajmniej wszystkie miasta i wsie fajnie byłoby mieć. W niektórych przypadkach także inne miejsca mogą być w OSM opisane, wtedy poniższa tabelka może się przydać.

kod RM nazwa TERYT tag OSM uwagi
00 część miejscowości place=hamlet (jeśli część wsi lub osady)
01 wieś place=village
02 kolonia place=village (zazwyczaj)
03 przysiółek place=hamlet
04 osada place=village
05 osada leśna place=isolated_dwelling+note:forest
06 osiedle place=neighbourhood
07 stacja PKP building=train_station
08 nadleśnictwo
09 leśniczówka
10 gajówka
11 grupa domów
12 wybudowanie
13 majątek
14 parcela
15 folwark
16 schronisko turystyczne górskie: tourism=alpine_hut, nizinne: tourism=hostel
17 klasztor building=monastery (męski), building=convent {żeński)
18 tartak
19 cegielnia
20 elektrownia power=station
21 rybakówka
22 bosmanat
23 strażniczówka
24 młyn man_made=watermill lub man_made=windmill
25 śluza waterway=lock gate
26 zakład doświadczalny
27 PAN
28 instytut
29 stacja oceny odmian
30 zakład hodowli zarodowej
31 stacja hodowli roślin
32 szkoła amenity=school
33 ośrodek szkolny
34 zakład wychowawczy OSM jest bardziej szczegółowe, patrz: [1]
35 zakład leczniczy OSM jest bardziej szczegółowe, patrz: [2]
36 sanatorium amenity=sanatorium
37 uzdrowisko OSM jest bardziej szczegółowe, patrz: [3]
38 ośrodek wypoczynkowy
39 letnisko
95 dzielnica m.st. Warszawy place=suburb
96 miasto place=city lub place=town
98 delegatura
99 część miasta place=neighbourhood

teryt2osm

teryt2osm to narzędzie mające na celu powiązanie danych z TERYT i z OSM.

Rendery