NL:JOSM/Guide

From OpenStreetMap Wiki
Jump to navigation Jump to search
Beginnen met Basisbewerkingen Gevorderde bewerkingen Wijzigingen uploaden naar openstreetmap.org Plug-ins FAQ
JOSM Logotype 2019.svg

Welkom bij de gids voor JOSM. Deze gids is gesplitst over verschillende tabpagina's (boven), beginnend met een introductie die zich richt op nieuwe gebruikers. De tekst gaat er van uit dat er enige kennis is over de concepten van OpenStreetMap en focust zich geheel op het gebruiken van JOSM, niet op andere programma's. Voor algemene informatie is er Beginnershandleiding of Learn OSM.

JOSM installeren

JOSM is een Java OpenStreetMap Editor. Java of een Java Runtime Environment (JRE) moeten geïnstalleerd zijn. Op de meeste systemen is dat al het geval.

JOSM is te vinden op de Homepage van JOSM.

Er zijn een aantal mogelijkheden om JOSM te installeren:

Voor besturingssysteem specifieke stappen voor installeren of tips voor oplossen van problemen, bekijk JOSM/Installatie

Beginnen met JOSM

Als JOSM opstart komt er een scherm met bovenaan de JOSM-menubalk en verder vooral aankondigingen over JOSM.

JOSM startscherm.png

Om te kunnen downloaden moet er eerst een account zijn bij OpenStreetMap. Zie een OSM-account aanmaken

Die OSM-gebruikersnaam en wachtwoord dienen te worden ingevuld in JOSM: Gebruikersnaam en Wachtwoord invullen.

Gegevens downloaden om te bewerken

Om een gebied te downloaden om te bewerken klik op de knop JOSM-Icon Daten download.jpg.
Initieel is de tab 'slippy map' geselecteerd in het download dialoogvenster.

Gebied geselecteerd in Tab Slippy map

Met de tab ‘Slippy-kaart’ kan je een (klein) gebied selecteren om te bewerken.

  • Gebruik de rechtermuisknop om naar het gewenste gebied te gaan.
  • Zoom in met het scroll-wiel of door te dubbelklikken.
  • Gebruik de linkermuisknop om een rechthoek te trekken rond het gebied stuk dat je wil downloaden.

Klik onderaan op Downloaden.

Een geruststelling vooraf: Bewerken gebeurt offline. er gebeurt niets in OSM zolang je niet de opdracht hebt gegeven om het te uploaden. Als je zou twijfelen sluit je JOSM en start je het opnieuw.

Kaarttekenstijlen: weergave en andere instellingen aanpassen

JOSM biedt veel mogelijkheden om de weergave en werkwijze aan te passen volgens de voorkeuren van de gebruiker. Elke instelling wordt opgeslagen in een bestandje dat automatisch bijhoudt wat er veranderd werd.
De standaard kaartinstelling van JOSM geeft het gedownloade gebied weer in een draadmodel dat vrij lastig te begrijpen is:

Standaard kaartekenstijl: Draadmodel

Om een gebruiksvriendelijker kaarttekenstijl in te stellen via Voorkeuren, klik op F12 of via het menu Bewerken / Voorkeuren of in de Engelse versie Edit / Preferences.
Klik op de derde icoon links om Kaarttekenstijlen te selecteren:

Kaarttekenstijlen instellen

Kies voor JOSM default (MapCSS) en Potlatch 2 en het ziet er uit als een kaart:

Kaarttekenstijl JOSM standaard (MapCSS) & Potlach 2

Er zijn heel wat kaarttekenstijlen. Voor gebruikers die voorheen met [iD] werkten en de iD-stijl verkiezen is er
kaarttekenstijl iD, die beeldt wegen, waterwegen, grondgebruik en andere kenmerken zoals in iD.

iD kaarttekenstijl installeren

Tijdens werken met JOSM kan men op het bewerkingsscherm kaartekenstijlen aan- en uitvinken.

Voorkeuren: andere basisinstellingen

Taal instellen

Klik F12 en kies de eerste tab met scherm en verfpot =
Display Setting (NL: Weergaveinstellingen) en vervolgens tab Look and Feel (NL: Weergave en Vormgeving) en kies de gewenste taal bij Language:

F12 en omschakelen naar Nederlands

Gebruikersnaam en Wachtwoord

De eerste keer moet je je OSM gebruikersnaam en wachtwoord ingeven.
Klik F12 en kies de tweede tab met de wereldbol: Verbindingsinstellingen.
Vul bij Authenticatie je gebruikersnaam en wachtwoord in dat je aanmaakte op de OSM website en klik onderaan op OK.

Engels: OSM username & password Nederlands: OSM gebruikersnaam en wachtwoord ingeven

Extra menukeuze

In het standaardmenu zitten al heel wat mogelijkheden om tags te definiëren. Dat keuze in het standaardmenu kan uitgebreid worden met Vooraf ingestelde tags waardoor je minder naar tags moet gaan zoeken in de OSM Wiki: Kaartelementen of OSM Wiki:'How to map a ...'.
Onder de derde tab Kaartinstellingen kan je bij Vooraf ingestelde tags (EN: Tagging Presets) verzamelingen van tags toevoegen aan het menu:

Extra menukeuzes toevoegen met Vooraf ingestelde tags

Plug-ins

JOSM-Icon-plugin.png

Er bestaan veel plug-ins voor JOSM, die extra functionaliteiten aan de software toevoegen: JOSM/Plugins
Er zijn plug-ins die ook voor beginners interessante mogelijkheden toevoegen zoals:

  • utilsplugin2: voegt vele aanvullende gereedschappen en menu’s toe die het leven eenvoudiger maken,
  • buildings_tools: om eenvoudiger en sneller gebouwen te tekenen.
F12 / Invoegtoepassingen - plug-ins installeren

Bewegen tijdens het bewerken: zoomen en pannen

Binnen het gebied voor bewerking kunt u rondom verplaatsen en in- en uitzoomen.

  • Zoom met behulp van het muiswiel. Als alternatief kunt u de balk Zoomen linksboven gebruiken of door te drukken op ctrl+',' en ctrl-'.'
  • Sleep met de rechter muisknop om te verplaatsen. Als alternatief kunt u CTRL ingedrukt houden en de pijltoetsen gebruiken.

Als u niets kunt zien dient u waarschijnlijk uit te zoomen (scroll terug) totdat er dingen in beeld beginnen te komen. Bij het inzoomen dient u de muisaanwijzer te richten op de gegevens waarop u naartoe wilt zoomen.

Gele arceringen (diagonale lijnen) geven gebieden aan die op dat moment niet zijn ingeladen in JOSM. Binnen het rechthoekig gebied dat u heeft gedownload zult u de gegevens van OpenStreetMap zien.

Downloaden van meer gegevens

Nu JOSM weet waar het is, is het redelijk eenvoudig om om het bewerkingsgebied uit te breiden en meer gegevens te downloaden. Gebruik de mogelijkheden voor zoomen en pannen, zoals hierboven beschreven, om het zichtbare gebied te positioneren. Het rechthoekige gebied van het scherm dat momenteel in beeld is, zal het standaard geselecteerde gebied zijn als u de volgende keer klikt op de knop Downloaden op de werkbalk (JOSM-Icon Daten download.jpg)

Probeer wat meer gegevens te downloaden in een tweede rechthoekig gebied, van ongeveer dezelfde grootte, naast het gebied dat u al heeft gedownload. U zult moeten in- en uitzoomen totdat de breedte van het eerste gedownloade gebied ongeveer hetzelfde is als de zichtbare breedte van het scherm en dan naar één kant te verplaatsen om de weergave op een nieuw territoir te positioneren (een gebied met gele arcering), en dan te klikken op downloaden.

Deze keer hoeft u niets te doen binnen het dialoogvenster Downloaden. Klik alleen maar op 'OK'. Zoom een klein beetje uit om het resultaat te zien.

Onthoud: vermijd altijd het downloaden van teveel gegevens in één keer.

Laden van een lokaal GPX-bestand

Hierboven hebben we beschreven hoe we de tab 'slippy map' van het dialoogvenster Downloaden gebruiken om een gebied uit OSM te downloaden om te bewerken als we voor het eerst JOSM starten.
Hier kunnen we een spoor in een GPX-bestand aan toe voegen in een extra laag. Indien u bewerkingen wilt doen zonder gebruik te maken van GPS-sporen, sla dit gedeelte dan over. Hier gaan we er vanuit dat u weet hoe u gegevens van uw GPS-apparatuur weet te krijgen en in een GPX-bestand (of NMEA-bestand) op uw lokale schijf (Bekijk Making GPX Tracks)

Openen van uw GPX-bestand is tamelijk recht door zee. Klik op menu 'Bestand' -> 'Openen...' (JOSM-Icon Datei öffnen.jpg) en kies het bestand.

Wanneer JOSM een GPS-spoor weergeeft, kunt u zoomen en pannen met behulp van het muiswiel en de rechter muisknop zoals boven beschreven.

Nu kunt u exact dezelfde procedure volgen om enige gegevens te downloaden naast uw GPS-spoor. Positioneer, zoals beschreven in het vorige gedeelte, het zichtbare gebied van het scherm en klik op de knop Downloaden om dezelfde gegevens te krijgen. Zoals altijd zou u er voor moeten zorgen te vermijden om te veel gegevens te downloaden. Als uw GPS-spoor van een korte wandeling is, dan zou u een gebied kunnen downloaden dat het gehele gebied omsluit, maar als het een langer spoor is, reizend door een dicht complex gebied van de kaart (bijv. een reis met een auto door een stad) dan zouden dat wel eens teveel gegevens kunnen zijn. In plaats daarvan zou u moeten inzoomen op slechts één einde van uw spoor en een klein rechthoekig gebied moeten nemen om mee te beginnen.

Downloaden van sporen van anderen

OpenStreetMap heeft een database die is afgesplitst van de belangrijkste kaartgegevens, speciaal voor het delen van ruwe GPS-gegevens. U kunt ruwe GPS-gegevens downloaden die anderen hebben bijgedragen voor het gebied dat u bekijkt. Dit is een aanvullende optie keuzevak in het dialoogvenster 'Downloaden'.

Werken met sporen van anderen is niet vereist en is vaak niet handig, maar het kan een handige indicatie geven over hoe nauwkeurig uw eigen spoor is en hoe bestaande gegevens zijn gepositioneerd. Waar verschillende sporen zijn vastgelegd langs dezelfde weg, kan het handig zijn de positie van een gemiddelde lijn te bepalen, om onnauwkeurigheden van enig spoor te compenseren. net zoals het bekijken van sporen van anderen kunt u uw eigen uploaden. Nogmaals, dat is niet verplicht.

Satellietafbeeldingen, luchtfoto's en beschikbare kaarten als achtergrondlaag

Er zijn heel wat luchtfoto's en kaarten beschikbaar om in JOSM te gebruiken als achtergrond bij het bewerken.
Satelietbeelden van "Bing" zijn wereldwijd beschikbaar.
Klik op het menu Afbeeldingen en selecteer Bing luchtfotografie.
Meer gedetailleerde luchtfoto's zijn per per land en regio standaard beschikbaar voor het geselecteerde gebied.
Klik in JOSM onder Afbeeldingen om luchtfoto's en kaarten te selecteren als achtergrondlagen.
De gekozen achtergrond vind je in het bewerkingsvenster onder Lagen:

Voorbeelden na selectie als lagen op bewerkingsscherm


  • Gegevenslaag: de laag waarin je OSM bewerkt
  • Bing luchtfotografie → wereldwijde satelietbeelden
  • PDOK Luchtfoto Beeldmateriaal 25cm → luchtfoto's Nederland
  • AIV's meest recente luchtfoto's → luchtfoto's Vlaanderen
  • AIV's luchtfoto's 2013-2015 10cm → meest gedetailleerde luchtfoto's Vlaanderen
  • AIV's Vlaanderen GRB → Open Data kaart Vlaanderen met wegen en gebouwen
  • SPW(allonie) meest recente luchtfoto's → luchtfoto's Wallonië
  • SPW(allonie) PICC numerieke afbeeldingen → Open Data kaart Wallonië.



Volgende >>

Nu bent u er klaar voor om enige basisbewerkingen uit te voeren.